Kinderen & slaapproblemen

Wat als je kind niet kan of wil slapen?

Kind wil niet gaan slapen.

Een kind met slaapproblemen kan er al gauw voor zorgen dat het ritme van het hele gezin ontregeld raakt.

De problemen beginnen vaak al op zeer jonge leeftijd en kunnen soms wel jaren aanhouden. 

Waarom hebben sommige kinderen zoveel moeite met het slapengaan en wat kun je eraan doen?

 

Verschillende oorzaken

Het valt niet altijd mee om een duidelijke oorzaak te vinden voor slaapproblemen. Vooral als een kind nog niet zo goed onder woorden kan brengen waar het last van heeft. Vanaf een jaar of drie/vier kunnen kinderen in bepaalde mate aangeven wat ze van het slapengaan weerhoudt en hoor je ze bijvoorbeeld zeggen:

 

'Ik ben nog niet moe'

Een kind kan 'nog niet moe' zijn, omdat het nog te druk in gedachten is, de dag nog niet goed heeft verwerkt, teveel activerende voedingsstoffen

heeft genuttigd, of te weinig energie heeft verbruikt. Kom je er zelf niet uit, of vraag je je af wat er specifiek nodig is om tot een oplossing te komen;

dan is het verstandig om via de huisarts of een andere deskundige op dit gebied advies in te winnen.

 

Kinderen met een grotere mate van sensitiviteit (hoogsensitiviteit) kunnen ook meer moeite hebben om de dag te verwerken en raken doorgaans

sneller overprikkeld. Het hoofd kan dan 's avonds nog vol indrukken zitten en het lijf nog vol spanning, wat vanzelfsprekend ook kan ook leiden tot slaapproblemen. Hierbij kunnen lichaamsgerichte ontspanningsoefeningen, massages, aroma's en geleide meditaties voor kinderen veel uitkomst bieden.

 

'Ik ben bang'

Angsten kunnen kinderen sterk weerhouden van het slapengaan. Spanningen zorgen er dan voor dat het zowel mentaal als fysiek lastig is

om de juiste slaapvoorwaarden te creëren. Veel voorkomende angsten van (jonge) kinderen zijn:

  • Angst voor het donker en de stilte van de nacht (een leeg en eenzaam gevoel)
  • Angst voor het bestaan van monsters, spoken en bepaalde waarnemingen
  • Angst voor nachtmerries

 

'Je moet bij me blijven'

Hier speelt de angst vaak mee, om van de ouders gescheiden te zijn op het moment dat het kind gaat slapen. Een vorm van 'separatie- of scheidingsangst'. Als deze angst langere tijd blijft aanhouden, kan het zijn dat er tijdens de geboorte sprake is geweest van tijdelijke separatie (zoals bij baby's die in een couveuse hebben gelegen of langere tijd geen contact met de ouders konden hebben). Maar ook andere ingrijpende gebeurtenissen kunnen meespelen bij het ontwikkelen van deze angst. Denk aan: verlies, een echtscheiding, ziekte of een ongeluk. Een kind kan dan uit onzekerheid en behoefte aan 'grip' en controle sterk vastklampen aan de aanwezigheid van een of beide ouders.

 

Daarnaast kan ook gewenning een grote rol spelen. Kinderen die lang bij hun ouders hebben geslapen, zullen vanzelfsprekend veel meer moeite hebben te wennen aan het alleen moeten slapen. Dat voelt dan heel onnatuurlijk aan en kan zowel van ouders als kind heel wat doorzettingsvermogen vergen om te veranderen.

 


Verschillende aanpakken

Waar te beginnen als je merkt dat de slaapproblemen lang blijven aanhouden en het niet om slechts 'een fase' gaat?

Allereerst is het zaak om bij jezelf na te gaan wat er aan de problemen vooraf is gegaan.

  • Waren er bijzondere omstandigheden tijdens de geboorte?
  • Hebben er ingrijpende gebeurtenissen plaatsgevonden voor de problemen ontstonden?
  • Is mijn kind extra gevoelig voor prikkels uit de omgeving?
  • Is mijn kind gewend geraakt aan een patroon dat wij als ouders hebben eigengemaakt?

En stel jezelf dan vervolgens de volgende vragen:

  • Hoe verwerkt mijn kind de dag?
  • Heeft mijn kind voldoende uitlaatkleppen?
  • Kan mijn kind fysiek goed ontspannen voor het slapengaan?
  • Nuttigt mijn kind teveel activerende voedingsstoffen?

Als je dit voor jezelf helder hebt kun je zoeken naar een passende aanpak. Zelf kom je al een heel eind als je wat informatie inwint, de mogelijkheden

verkent en vooral ook je eigen ouderlijke instinct volgt. Loop je echter vast of zou je graag extra ondersteuning willen voor je kind? Neem dan contact op met een deskundige. Dit kan uiteraard via de huisarts, maar ook door zelf op zoek te gaan.

Lees hieronder verder voor een aantal praktische tips!

Wil je weten of ik iets voor jouw kind kan betekenen? Neem vrijblijvend contact op.


Praktische tips

Tot slot zet ik hier nog wat praktische tips om kinderen te helpen met het slapengaan, op een rij:

  • Ontspannen op verschillende manieren

Je kind helpen te ontspannen kan een leuke gezamenlijke activiteit zijn! Je kunt samen lichaamsgerichte oefeningen (zoals yoga) doen voor het slapengaan en hierbij doen alsof je een bepaald dier uitbeeldt, een superheld of een sprookjesfiguur. Maak er gerust een verhaal omheen en laat je kind vooral mee fantaseren. Zet er een bijpassend muziekje bij op en zorg voor zacht sfeerlicht.

Vind je het lastig om het allemaal even 'uit je mouw te schudden?' Er zijn verschillende apps en/of filmpjes te vinden die je kunt inzetten.

 

Je kunt je kind ook voor het slapengaan een ontspannende massage geven. Laat het kind alvast op zijn of haar eigen bed liggen en zorg dat het naar toilet geweest is, tanden heeft gepoetst en er dus niet perse weer uit hoeft na de massage. Vertel desnoods een verhaal tijdens de massage, óf speel een rustgevend muziekje of een geleide meditatie af, om extra bij weg te kunnen dromen.

  • Aromatherapie

Er zijn verschillende (elektrische) diffusers op de markt waarin je zonder kaarsjes of warmtebron, heerlijke aroma's kunt verspreiden.

Deze diffusers vernevelen een mix van waterdamp en geurolie door de kamer. Er worden zo geen deeltjes verbrand.

Het heeft de voorkeur om natuurlijke oliën te gebruiken (zonder kunstmatige toevoegingen) en het is belangrijk het water dagelijks te verversen. 

Met name lavendelolie, pepermuntolie en sandelhout, kunnen de ontspanning bevorderen. Maar let vooral op waar jouw kind de voorkeur aan geeft, 

want staat de geur tegen, dan werkt het uiteraard averechts.

Daarnaast kan een warm bad met een paar druppels lavendelolie of geurend badzout, ook heel fijn werken.

  • De angst de baas worden

Een angstig kind dat bepaalde zaken vreest of waarneemt in het donker kun je helpen om stap voor stap 'de baas' te worden.

Maak er een verhaal omheen en betrek je kind hierbij:

-Wat ziet of voelt je kind?

-Waarom zou dát er zijn in de kamer?

-Wat zou dát nodig hebben om weer weg te gaan?

-Kunnen we het helpen om weer weg te gaan?

-Hoe gaan we dat aanpakken, wat gaan we de eerste avond doen en wat de tweede avond enz.

-Kunnen we ook een afscheidsbrief/tekening maken voor dát?

Het voelt misschien net alsof je je kind stimuleert om in 'spoken en monsters' te geloven, maar wat je eigenlijk doet is het serieus nemen

van de gevoelens van je kind en het helpen weer de controle over de situatie te krijgen. Hiermee kan de angst steeds kleiner worden.

 

  • Ombuigen van gewoontes

Beslist niet de makkelijkste, maar wel een belangrijke!

Je kind is gewend geraakt aan het samen slapen en nu vind je dat het tijd is voor zelfstandigheid op dit gebied, maar waar te beginnen?!

 

-Bereid het rustig voor op de overgang

Laat merken dat je er samen naartoe gaat werken en dat je  begrijpt dat het lastig kan zijn om te wennen aan de verandering.

Bespreek hoe je het samen slapen gaat afbouwen (bijv. van 1 keer in de week alleen slapen naar 3 keer en zo opbouwen naar de hele week).

 

-Betrek het bij de aanpak

Geef het kind ook iets om over mee te beslissen. Bijvoorbeeld de keuze welke dag in de week het begint met alleen slapen of een speciale

helpende activiteit die altijd op die avond mag plaatsvinden (bijv. een warm bad met lavendelgeur, op die avond of een massage).

 

-Voeg positieve elementen toe

Lukt het de eerste avond? Vier het met een feestje op de volgende avond, of met een feestelijk ontbijtje!

Lukt het steeds langer? Misschien mag het kind dan iets passends voor op de kamer uitkiezen (een speciale sfeerlamp of muziekspeaker, bijv.).

 

Zelf kom je al een heel eind als je wat informatie inwint, de mogelijkheden verkent en vooral ook je eigen ouderlijke instinct volgt...


informatie hsp, hoogsensitiviteit, hoogsensitief kind, hooggevoeligeid, wat is hoogsensitiviteit?

Lieve Maan

Bezoekadres: 

Dé Plek Haarlem,

Waarderweg 19, Haarlem

E: silvana@lievemaan.nl

 T: 0651112404, KVK: 69623198

Volg Lieve Maan ook op Social Media!

HSP, Lieve Maan op instagram
Hooggevoeligheid. Lieve Maan op Facebook
Hoogsensitief kind. Lieve Maan op Pinterest.
Hooggevoelig kind. Lieve Maan op YouTube.


Lieve Maan is aangesloten bij: Vind een Therapeut.nl